॥ શ્રી સ્વામિનારાયણો વિજયતે ॥

ભગવાન સ્વામિનારાયણનાં

॥ વચનામૃત ॥

Vartal-16: Not Feeling Comfortable with Worldly Great Men

Nirupan

(In this incident, Pramukh Swami Maharaj explains the meaning of the word ‘mad’ (pride) as used by Shriji Maharaj.)

June 18, 1993. Sarangpur. Priyavrat Swami read on the topic of ‘Shriji Maharaj’s Personality’ based on the Vachanamrut. On that, Maharaj’s words about his state of equanimity were read: “If you seat us on a elephant or a donkey... we should remain happy...” based on Vachanamrut Gadhada I-74. I said, “How can one remain happy sitting on a donkey?”

Swamishri said, “If one believes it is God’s wish, then one can remain happy.” Then, he added, “One day, go sit on a donkey in Anand.”

I instantly said, “I would not sit on a donkey in any circumstance. What would others say?”

Swamishri said, “People can say what they want to. We just have to say ‘Swaminarayan Swaminarayan’ while sitting on the donkey. Only when something like this happens, whether they have reached an elevated state is realized.”

“God is omniscient. If we show him, everything is included. Why do we need to show others (if we have reached that state)?” I argued.

“Even so, for our own realizizarion that we have reached that state, we have to do it.”

Reading further, the word ‘pride (mad) in devotion’ were read. I asked, “Why did Maharaj use the word mad? We should not have mad.”

Swamishri replied, “In this context, mad means ecstasy. When one becomes ecstatic in devotion of God, one forgets everything else. Just as one who drinks alcohol becomes mad and forgets the world, one forgets the world when one becomes intoxicated with devotion of God.”

[Jeva Me Nirakhya Re - Part 3]

(પસ્તુત પ્રસંગમાં મહારાજે વાપરેલો શબ્દ ‘મદ’નો અર્થ કેવી રીતે સમજવનો તેનું નિરૂપણ પ્રમુખસ્વામી મહારાજ કરે છે.)

તા. ૧૮-૬-૯૩, સારંગપુર. પ્રિયવ્રત સ્વામીએ સ્વામીશ્રી સમક્ષ ‘વચનામૃત’ના આધારે ‘શ્રીજીમહારાજનું વ્યક્તિત્વ’ એ વિષય ઉપર મહારાજનાં સમત્વનાં વચનોની વાત કરી. “હાથીએ બેસાડે કે ગધેડે... રાજી રહે... પ્ર. ૭૪....” મેં પૂછ્યું, “ગધેડે બેસવામાં રાજી કેમ રહેવાય?”

સ્વામીશ્રી, “ભગવાનની ઇચ્છા માનીએ તો રહેવાય.” પછી કહે, “તમે એક દિવસ આણંદમાં જઈને ગધેડે બેસો.”

મેં તરત કહ્યું, “હું તો કોઈ સંજોગોમાં ના બેસું. લોકો કહે, ‘શું હશે?’”

સ્વામીશ્રી, “લોકોને જે બોલવું હોય એ બોલે. આપણે તો સ્વામિનારાયણ, સ્વામિનારાયણ કરતાં માળા લઈને બેસવું. ભજન કરવું. આવું થાય તો સ્થિતિ છે કે નહિ તેની ખબર પડે ને!”

“ભગવાન અંતર્યામી છે. એમણે બતાવ્યું એમાં બધું આવી ગયું. બહાર બતાવવાની જરૂર શી?” મેં દલીલ કરી.

“તો ય પ્રતીતિ માટે કરવું પડે ને!”

સ્વામીશ્રીને ગમ્મતમય સૂરમાં સમત્વની શીખનો રણકો હતો. આગળ ‘ભક્તિ’ના મદની વાત આવી.

મેં પૂછ્યું, “મહારાજે ‘મદ’ શા માટે કહ્યો? મદ તો કોઈ પ્રકારે રાખવો જ ન જોઈએ.”

સ્વામીશ્રી કહે, “મદ એટલે કેફ કહેવાય. ભક્તિનો કેફ ચડે એટલે બીજું ભૂલી જવાય. જેમ દારૂ પીને ગાંડો થાય ને બધું ભૂલી જાય એમ ભક્તિનો કેફ એવો ચઢે કે જગત ભૂલાઈ જાય.”

- ભગવત્ચરણ સ્વામી

[જેવા મેં નિરખ્યા રે - ભાગ ૩]